ژانویه 1997

نتان یاهو 80% هبرون را به فلسطینی ها واگزار میکند.

با میانجیگری امریکا و اردن عرفات و نتانیاهو دور جدید مذاکرات را آغاز میکنند.

23 اکتبر 1998 قرارداد جدید..

هدف از اين مذاکرات

وادار کردن اسراپيل به خروج کامل از اردن غربي

موظف کردن فلسطين براي جلوگيري از حملات و ترور در خاک اسراپيل

مشکلات داخلي اسراييل بخاطر فلسطين و سقوط کابينه نتان ياهو

نخست وزير جديد از حزب کارگر اهود براک

مه 2000

اخرين سربازان اسراييلي از لبنان خارج ميشوند..

پس از 22 سال

جولاي 2000

اهود براک و عرفات به دعوت رييس جمهور امريکا کلينتون به کمپ ديويد ميروند

اين مذاکرات به نتيجه اي نميرسند.

آريل شارون در 28 سپتامبر 2000

به قدس ميرود....خشم مسلمانان را بر ميانگيزد.

..و از روز بعد آشوب و سنگ پراني مجدد فلسطينيان

ده ها کشته و زخمي از هر دو طرف

ارتش اسراپيل مجددا وارد کار زار ميشود.

...با وعده امن و آرام کردن اسراييل

شارون برنده انتخابات ميشود

6 فوريه 2001 شارون نخست وزير جديد اعلام آتش بس يکطرفه ميکند.

...ولي پس از حملات متعدد انتحاري حمس

اسراييل در اوايل 2002 فرودگاه غزه را منهدم ميکند.

مقر حکومت عرفات نيز منهدم ميشود

اسراييل حاضر به مذاکره با عرفات نيست و او را برسميت نميشناسد.

27 مارس 2002 حمله انتحاري حمس در پارک هتل نتان يا

22 کشته

آوريل 2002

هواداران حمس در کليساي محل تولد عيسي پناه ميجويند.

ارتش اسراييل کليسا را محاصره ميکند.

جون 2002

رييس جمهور امريکا پيشنهاد....رود مپ...راه رسيدن فلسطين به استقلال کامل...را مطرح ميکند.

اين پيشنهاد مورد پشتيباني سازمان ملل...روسيه و اتحاديه اروپا قرار ميگيرد.

29 آوريل 2003

محمود عباس نخست وزير حکومت خود گردان فلسطين ميشود.

عرفات پرزيدنت ميماند.

اسراييل ساختمان ديوار ضد ترور را آغاز ميکند.

اکتبر 2003 عباس استعفا ميدهد

جانشين وي...احمد کوراي

نوامبر 2004

مرگ عرفات در بيمارستاني در پاريس

در مورد علت مرگ عرفات هنوز اختلاف نظر است.

ژانويه 2005

محمود عباس بعنوان جانشين عرفات انتخاب ميشود.

با موافقتنامه شام الشيخ در 8 فوريه 2005

ميان محمود عباس..آريل شارون..ملک عبدلله و حسني مبارک

جنگ ها و سنگ اندازي هاي خياباني..بپايان ميرسد.

تابستان 2005

ارتش اسراييل ساختمانهاي يهودي نشين را در نوار غزه منهدم ميکند و ساکنان را به نواحي ديگر گسيل ميدهد.

26 اکتبر 2005 رييس جمهور ايران محمود احمدي نژاد خواهان محو اسراييل از نقشه جهان ميشود.

سخنان احمدي نژاد خشم محافل بين اللملي را بر ميانگيزد.

از نوامبر 2005 کنترل مرز بين نوار غزه و مصر..بعهده نيرو هاي اروپايي است

اسراييل دخالت مستقيم ندارد.

ژانويه 2006

آريل شارون سکته ميکند و صحنه سياست خارج ميشود.

ژانويه 2006

حمس در انتخابات برنده ميشود

اسماعيل حنيه نخست وزير جديد

محم.د عباس رييس جمهور ميماند.

مارس 2006 اسراييل حملات کشتن مستقيم را آغاز ميکند

در يکي از حملات دو تن از افراد جهاد اسلامي و سه کودک کشته ميشوند.

پيش از آن هواداران جهاد اسلامي اسراييل را هدف حمله موشکي قرار ميدهند.

آوريل 2006

اهود اولمرت..در سمت نخست وزيري اسراييل تاييد ميشود.

12 جولاي 2006

حزب الله با موشک به شمال اسراييل حمله ميکند و دو سرباز را به گروگان ميگيرد.

...و شامگاه همان روز ارتش اسراييل مواضع حزب الله در لبنان را زير آتش ميگيرد.

کشمکش جنگي تا 14 آگوست 2006 بطول ميانجامد

حملات هوايي اسراييل به لبنان و حملات موشکي حزب الله به اسراييل

فرار غير نظاميان از بمباران

هم در اسراييل...و هم در لبنان

حملات اسراييلي ها مورد اعتراض جهانيان قرار گرفت.

بمب هاي خوشه اي اسراييل

پرز

رييس جمهور جديد اسراييل

پرز

رييس جمهور جديد اسراييل

7 سال پس از آخرين مذاکرات نافرجام

مذاکرات جهاني آناپوليس آغاز ميشود.

هدف از کنفرانس آناپوليس

تشکيل کشور مستقل فلسطين تا آخر سال 2008 !

60 سال پس از تشکيل کشور اسراييل

هنوز اين کشور به آرامش نرسيده است....

لاشه موشک هاي قسم

ديوار هاي بتوني و آهنين ميان فلسطينيان و اسراييلي ها

...هنوز اسراييل مهاجران جديد میپذیرد.....

آيينه جامعه اسراييل

متعصبين يهودي..ليبرال ها

اختلافات عقيدتي و مذهبي يکي از مهمترين عوامل بحران در اين منطقه

مسجد قدس...ديوار ندبه!

مسيحيان دروزي ها عربها مسلمانان..و يهوديان

همه از يک بازار خريد ميکنند.

مجتمع هاي کشاورزي کيبوتس هنوز نقش مهمي در اقتصاد اسراييل دارند

از سوي ديگر اسراييل را ميتوان بعنوان يک کشور پيشرفته با تکنولوژي بالا قلمداد کرد

اسراييل بالاترين رقم تحصيل کردگان در جهان را دارد.

بمناسبت شصتمين سال تاسيس اسراييل

تاریخ اسرائیل؛ تاریخ یک مناقشه





پرچم اسرائیل در حومه تل‌آویو − این سرزمین از آن کیست؟

۱۴ مه شصتمین سال تأسیس اسرائیل است. اعراب این روز را "نکبة" می‌نامند. اسرائیلی‌ها خود چندان حوصله‌ی برپایی جشن و پایکوبی را ندارند. به شش دهه رویا و کابوس در اسرائیل نگاهی می‌افکنیم.





روز ۱۴ ماه مه سال ۱۹۴۸ است. "پیشگامان ساکنان یهودی فلسطین" موسوم به یشوو، (Jischuv) در موزه‌ی شهر جدید تل آویو گرد‌هم آمدند تا به رویایی واقعیت ببخشند که ده‌ها سال پیش از آن، مهاجران یهودی در سر می‌پروراندند: تأسیس یک دولت یهودی، آن‌گونه که پدر صهیونیسم سیاسی‌، تئودور هرتسل، (Theodor Herzl) آن را تبلیغ می‌کرد. اکنون زمان آن فرارسیده است: تنها چند ساعت پیش از این گردهم‌آیی، نمایندگان بریتانیا مأموریت خود را در رابطه با فلسطین به‌پایان بردند و داوید بن گوریون، تأسیس دولت اسرائیل را اعلام کرد.




۱۹۶۷: فتح دیوار ندبه



مردم اسرائیل، ولی می‌بایست خیلی زود دریافته باشند که رویای تشکیل دولت اسرائیل در واقع گذری از یک کابوس به کابوس دیگر بود: عبور از کابوس پی‌گرد و مرگ در اروپا به جنگی پنهان و تهدیدی آشکار برای جان و مال. سال‌ها، هیچ کشوری در خاورمیانه نمی‌خواست حق موجودیت اسرائیل را به رسمیت بشمارد. روز استقلال اسرائیل در این منطقه، هنوز هم روز "نکبة" خوانده می‌شود.



نارنجک پس از فریاد شادی



فریاد شادی تأسیس دولت اسرائیل در عرض چند ساعت با غرش انفجار بمب‌ها و نارنجک‌ها به خاموشی می‌گراید: حالا اسرائیل ‌باید در اولین جنگ خود پیروز شود. دولت‌هایی که "مجمع کشورهای عربی" را تشکیل داده بودند، امید داشتند، آن‌چه را که به نظرشان، غرب دست و پا کرده‌بود، از میان بردارند: سازمان ملل متحد با تصویب قطعنامه‌ی تقسیم سرزمین فلسطین در سال ۱۹۴۷ ، آمریکا با حمایت فعال خود در تأسیس دولت اسرائیل و بریتانیای کبیر با امضای "بیانیه‌ی بالفور" در سال ۱۹۱۷، که در آن به یهودیان قول داده بود، آن‌ها را در تشکیل "میهنی ملی" برای خود پشتیبانی کند.




۱۹۷۳: ژنرال موشه دایان و ژنرال آریل شارون در کنار کانال سویز در خاک مصر



برنامه‌ی کشورهای عربی، ولی برخلاف انتظار با شکست روبرو شد. اسرائیل حتی به گستره‌ی مناطق خود که در قطع‌نامه‌ی ۱۹۴۷ تعیین شده بود، افزود. بیش از ۷۵۰ هزار فلسطینی می‌بایست میهن خود را ترک کنند: از ترس جان یا به این دلیل که از سرزمین خود رانده شدند. این رانده‌شدگان شصت سال بعد هم، به مسئله‌‌ی اصلی کشمکش بین اسرائیل و فلسطین تبدیل می‌شوند. امروزه شمار این آوارگان به ۴ میلیون تن رسیده است.



شکست ۱۹۴۸، جهان عرب و حتی کل جهان اسلام را متأثر کرد. هیچ‌کشوری نمی‌خواست به این شکست تن در دهد. همه سوگند خوردند که انتقام می‌گیرند. از آن‌جا که کسی حاضر نبود به هزیمت خود در برابر دولت کوچک یهودیان اعتراف کند، کشورهای غربی را مسئول آن اعلام کردند: افسانه‌‌ای که هنوز هم گروه‌های رادیکال و مبلغان افراطی به آن متوسل می‌شوند: اسرائیل به عنوان سنگر اولیه‌ی غرب در منطقه است، غربی که ضد عرب و ضد اسلام است.



امر مشترک



دشمنان اسرائیل برای چنین تئوری‌هایی ، همواره تأئیداتی می‌یابند. از جمله در سال ۱۹۶۵، هنگامی‌ که دولت یهودی اسرائیل با فرانسوی‌ها و بریتانیایی‌ها درحال پیش‌بردن امر مشترکی بودند. در این زمان برای اروپایی‌ها، مسئله‌ی کانال سوئز مطرح بود و برای اسرائیل موضوع امنیت مرزهایش در جوار کشور مصر. در کشمکش غرب و شرق، مصر، سوریه و عراق با مسکو هم‌پیمان شدند. این امر باعث شد پیوند بین آمریکا و اسرائیل و دولت‌های عربی محافظه‌کار قوی‌تر شود.




۱۹۷۷: انور سادات و مناخیم بگین



مهم‌‌ترین تغییرات، در جنگ شش روزه‌ی ژوئن سال ۱۹۶۷ رخ کرد: با وجود هشدار اسرائیل، جمال عبدالناصر، رئیس جمهور مصر، تنگه‌ی تیران را بست و بهانه‌ای به دست اسرائیل برای تلافی داد. این که اردن و سوریه نیز به حمله علیه اسرائیل دست‌زدند، کمکی به مصر نکرد: در عرض شش روز اسرائیل شبه‌جزیره‌ی سینا، باریکه‌ی غزه، کرانه‌ی باختری رود اردن و بلندی‌های جولان در سوریه را فتح می‌کند.



اسرائیل در این زمان، تمام گستره‌ی فلسطین تاریخی را در کنترل دارد. برخی از اسرائیلی‌‌ها امیدوارند که نمایندگان "عمان یا مصر حالا تماس می‌گیرند" و در برابر باز پس گرفتن سرزمین‌های اشغالی، پیشنهاد صلح می‌کنند. کسی ولی تماسی نمی‌گیرد. به جای آن "مجمع کشورهای عربی" در خرطوم تصمیم می‌گیرد که نه اسرائیل را به رسمیت بشناسد، نه با آن وارد مذاکره شود و نه اصلاً قرارداد صلح با آن ببندد.



صلح با دشمن بزرگ



در سال ۱۹۷۳ کشورهای عربی موفق می‌شوند در جنگ "یوم کیپور"، غرور جریحه‌دارشده‌ی خود را ترمیم کنند: سوریه و مصر خسارات سنگینی به اسرائیل وارد می‌آورند. هیچ‌یک از طرفین، ولی در جنگ پیروز نمی‌شود. تنها نتیجه این است که انور سادات، رئیس جمهور مصر، که از دوستان غرب به شمار می‌رفت، مذاکرات صلح را با "دشمن" آغاز کند. این گفت‌وگوها سرانجام به انعقاد پیمان صلح کمپ دیوید در سال ۱۹۷۹ می‌انجامد.




عکس نمادین قرارداد اسلو



فلسطینی‌ها می‌توانستند از این گفت‌وگوهای صلح سهمی ببرند. اما جهان عرب به آنان، در جهتی خلاف این، کمک و دلگرمی داد. می‌بایست ۱۴ سال دیگر هم بگذرد تا اسرائیل و "جبهه‌ی آزادی‌بخش فلسطین" به رهبری یاسر عرفات، در سال ۱۹۹۳ در اسلو پیمان صلحی را امضا کنند که در آن عقب‌نشینی نیروهای اسرائیل از سرزمین‌های اشغالی و تأسیس دولت فلسطینی گنجانده شده بود. یعنی مهم‌ترین گروه‌های فلسطینی حاضر شدند، مفاد قطعنامه‌ی سازمان ملل را تازه پس ازگذشت ۴۶ سال از تصویب آن، بپذیرند.



قتل رابین



برخی از اسرائیلی‌ها هم از در مخالفت با این پیمان صلح برآمدند: ملی‌گرایان حزب لیکود، به رهبری بنیامین نتانیاهو، از خیانت به میهن تاریخی سخن گفتند. زیرا آنان تمام سرزمین فلسطین را به عنوان "سرزمین مقدس اسرائیل" می‌خوانند، سرزمینی که به نظر آنان به کشور اسرائیل تعلق دارد. این ملی‌گرایان دائم درباره‌ی خطراتی که بازپس‌دادن سرزمین‌های اشغالی برای اسرائیل ایجاد می‌کند، هشدار می‌دادند. در این میان رابین، نخست وزیر وقت اسرائیل که پیمان صلح را در اسلو امضا کرده بود، به قتل می‌رسد. چندی بعد بنیامین نتانیاهو انتخاب می‌شود و اسرائیل در کار پیاده‌کردن مفاد پیمان اسلو اخلال ایجاد می‌کند.




به‌خاک‌سپاری اسحاق رابین



نارضایتی روز افزون فلسطینی‌ها، بحران‌ داخلی در اسرائیل را دامن می‌زند. در پائیز سال ۲۰۰۰، دومین دوره‌ی نهضت مقاومت فلسطین آغاز می‌گردد. در طی این "انتفاضه" تمام برنامه‌های مثبتی که پس از انعقاد پیمان اسلو در مناطق فلسطینی اجرا می‌شد، تعطیل شد: مناطق مستقل خودگردان دوباره به مناطق اشغالی تبدیل شدند و اسرائیل به نخست‌وزیری آریل شارون، با احداث دیواری عظیم و ایجاد مناطق ممنوعه، شروع به حصار کشیدن پیرامون خود می‌کند.



بهانه برای عدم سازش



پس از مرگ عرفات، از سرگیری مذاکرات با دشواری‌های زیادی همراه است. این گفت‌وگوها با این‌ حال، هرچند صورت گرفتند، ولی نتایجی به بار نیاوردند. اعمال نفوذ مخالفان تفاهم ، هم در بین فلسطینی‌ها و هم در اسرائیل، هر روز بیشتر می‌شود: در آغاز سال ۲۰۰۶ گروه افراطی حماس در انتخابات پیروز می‌شود. حماس مذاکره با اسرائیل را رد می‌کند و می‌خواهد پیمان‌ اسلو را به‌رسمیت نشناسد. فلسطینی‌ها از نو، به‌ویژه درمیان کشورهای غربی به انزوا کشیده شده‌اند. اسرائیل با توسل به بهانه، از هرگونه سازش سر‌باز می‌زند. به‌ویژه در نوار غزه که اسرائیل از آن عقب نشست، وضعیت جنگی برقرار است.




پوستر انتفاضه در بیروت



این که رئیس‌جمهور آمریکا، جرج بوش، قصد دارد تا پایان سال آخر ریاست‌جمهوری خود، صلح را به خاورمیانه به ارمغان بیاورد، در این وضعیت تغییری ایجاد نمی‌کند. در حال حاضر نشانه‌ای هم از این که چنین قصدی به ثمر برسد، دیده نمی‌شود. برعکس، شرایط فلسطینی‌ها و اسرائیلی‌ها وخیم‌تر شده‌است: فلسطینی‌ها با یکدیگر می‌جنگند. با این‌که در اسرائیل به مناسبت جشن‌های شصتمین سال تأسیس این کشور، بودجه‌ای چند میلیونی در نظر گرفته شده است، ولی همین امر هم، موضوع مناقشه است: امسال در اسرائیل "سال جوانان" نامیده شده است. منتقدان برگزاری جشن‌ها اشاره می‌کنند که بیش از یک سوم جمعیت جوان اسرائیلی، زیر خط فقر زندگی می‌کند و این مطمئناً دلیلی برای جشن گرفتن نیست.





پتر فیلیپ/ ب. الف

اسرائیل؛ موطنی جدید، موطنی از دست‌رفته




اورشلیم / بیت المقدس

آویتال در آلمان به دنیا آمد. او بعدها در سرزمین اسرائیل موطنی جدید پیدا کرد. با تشکیل کشور اسرائیل اما اعراب بادیه‌نشین فلسطین، موطن خود را از دست دادند. فواض که در غزه به دنیا آمده بود، از سرزمین نیاکان خود آواره شد.




آویتال بن خورین ۸۵ سال دارد. خانمی شیک‌پوش با موهای مشکی پرکلاغی و انگشترهای نقره در انگشتان باریک و کشیده‌اش. وی در سال ۱۹۲۳ در آیزناخ، شهری در ایالت تورینگن آلمان، با نام اریکا فاکنهایم متولد شد. ده ساله بود که به یهودیت و تفکر صهیونیسم علاقه‌مند شد. آویتال در سال ۱۹۳۶، سه سال پس از قدرت گرفتن نازی‌ها در آلمان، تصمیم گرفت خاک آلمان را ترک کند.



موطنی جدید



بن خورین در سن ۱۳ سالگی، با پای پیاده، به همراه گروهی از هم‌سن و سالان خود و بدون پدر و مادر، به سمت فلسطین به‌راه افتاد. مهاجرانی که از آلمان به اسرائیل رفته بودند، در منطقه‌ی "کریات بیالیک" در نزدیکی حیفا، پرورشگاهی برای نگهداری کودکان و نوجوانان بر پا کرده بودند. آویتال هم در این پرورشگاه سکنی گزید.



اکنون هفتاد سال از مهاجرت آویتال به اسرائیل می‌گذرد. او به‌یاد می‌آورد که چه هیجان‌زده بود، از این‌که سهمی در ساختن کشورش داشته باشد.




آویتال بن خورین

آویتال نوجوان، هفده ساله بود که مجبور شد خرج زندگی‌اش را خود تأمین کند. او ابتدا به رامات‌جان (شهری در نزدیکی تل‌آویو) نقل مکان کرد و از آن‌جا به اورشلیم. در آنجا بود که در سخنرانی مارتین بوبر، دانشمند مشهور آلمانی-یهودی الهیات، با همسرش آشنا شد. همسرش، شالوم بن خورین، فیلسوف مذهبی اهل مونیخ بود.



آویتال و همسرش در سال ۱۹۴۷، شاهد تصمیم سازمان ملل متحد، در مورد تقسیم اراضی منطقه میان اسرائیلی‌ها و فلسطینی‌ها بودند. تصمیمی که در پی آن، باید سرزمین‌های تحت قیمومت انگلیس در کرانه‌ی باختری رود اردن، بین دو کشور فلسطینی و یهودی تقسیم می‌شدند.



سرانجام کشوری که مال خودمان است



آویتال بن خورین سال ۱۹۴۸ را به یاد می‌آورد؛ زمانی‌که اولین نخست‌وزیر اسرائیل، داوید بن گوریون، اسرائیل را یک «کشور» خواند. گرچه در ‌آن زمان اورشلیم هنوز در اشغال گروه‌های نظامی عرب بود، اما خبر تشکیل کشور مستقل یهودی، مورد استقبال قرا گرفت. آویتال می‌گوید: «ما در آن زمان می‌دانستیم که کشوری بسیار کوچک خواهیم داشت، با وجود این خشنود بودیم که سرانجام سرزمینی از آن خودمان داریم» .



فاجعه‌ای برای فلسطینیان



روز تشکیل کشور اسرائیل، ۱۴ مه ۱۹۴۸، اما برای فلسطینی‌ها آغاز آوارگی بود. روز استقلال اسرائیل در تقویم فلسطین، روز "نکبة" است، روز فاجعه است.



فواض ابو ستة، امروز در غزه زندگی می‌کند. وی از کسانی است که خانواده‌اش در آن روزگار از موطن خود آواره شدند. نیاکان فواض از قبایل بادیه‌نشینی بودند که روزگاری در اطراف شهر "بئرالسبع" زندگی می‌کردند. این قبایل بیش از چهارصد سال در صحرای "نقب" سکونت داشتند. آنها در مرز نوار غزه املاکی داشتند که در آن کشاورزی و دامداری می‌کردند. فواض از پدربزرگش می‌گوید که ارزش زیادی برای تحصیل قائل بود و حتی مدرسه‌ای برای بچه‌های قبیله تأسیس کرد.



بدین ترتیب پدر و عموی فواض توانستند به مدرسه بروند و وارد دانشگاه شوند. در جریان نبرد سال ۱۹۴۸ برای استقلال اسرائیل، قبیله‌ای که فواض از آن می‌آمد، املاک، یعنی منبع درآمد خود را از دست داد. در این زما ن، این شغل دو برادر درس‌خوانده بود که معاش خانواده‌شان را تأمین می‌کرد.



سرزمین از دست‌رفته




فواض ابو ستة

در آن زمان، تمام افراد قبیله‌ی ابوستة که حدود ۴۰۰ نفر بودند، از خانه و کاشانه‌ی خود تارانده شدند. آنها به سرزمین‌های مجاور، در نوار غزه، گریختند و در اردوگاه‌های آوارگان فلسطینی در "خان‌یونس" ، "دیر البلح" و "رفح" سکنی گزیدند. آنها در خانه‌ی جدید، فاصله‌ی چندانی با سرزمین‌های آبا و اجدادی خود نداشتند.



فواض در سال ۱۹۵۳ در اردوگاه خان‌یونس به دنیا آمد. او در تمام سال‌های کودکی خود همواره می‌شنید که یک آواره است و یک روز به خانه‌ای باز خواهد گشت که ریشه در آن دارد. خانه‌ی واقعی فواض، آن سوی سیم‌های خاردار، در خاک اسرائیل بود؛ هرچند که او در خان‌یونس زندگی می‌کرد و به مدرسه می‌رفت.



فواض می‌گوید: «پدر بزرگم همواره مرا با خود می‌برد و از دور سرزمین‌مان را نشانم می‌داد و می‌گفت وقتی به خانه بازگردیم، قطعه زمین بزرگی در آن‌جا از آن تو خواهد بود» . قبیله اما هیچ‌گاه بازنگشت. بخشی از آن در غزه باقی ماند و باقی مردمان آن در سرزمین‌های دیگر پراکنده شدند.

فواض به آلمان رفت. در آلمان شرقی سابق، زبان آلمانی را فرا گرفت، در رشته‌ی علوم اقتصاد به دانشگاه رفت و با همسرش "آنکه" آشنا شد. برادرانش هم به آمریکا و کانادا و عربستان صعودی رفتند. وی اکنون، استاد دانشگاه الاظهر در نوار غزه است.



فواض در این مدت امید خود را برای بازگشت به سرزمین پدری از دست داده است. او از تشکیل کشور مستقل فلسطینی در سرزمین‌های تصرف‌شده‌ی فلسطین قدیم در کرانه‌ی باختری رود اردن و نوار غزه دفاع می‌کند که در سال ۱۹۶۷ به اشغال اسرائیل درآمدند. فواض با چنین طرز تفکری به گروهی اقلیت تعلق دارد. اکثریت فلسطینی‌ها علاقه‌ای ندارند که از رؤیای خود برای بازگشت به سرزمین آبا و اجدادی یا دست‌کم راه‌حلی منطقی برای مشکل آوارگان چشم بپوشند.



بتینا مارکس / پ